شگردهای برای گفتگوی موثر با دیگران

راه‌های مختلفی برای نگاه کردن به گفتگو و مناظره وجود دارد. یکی از این راه‌ها، طبقه‌بندی گفتگو‌ها به دو دسته‌ی با «حسن نیت» و گفتگو‌های با «سوء نیت» است. چیزی که ما به دنبال آن هستیم، پیروی از روش اول گفتگو و دوری از به کارگیری روش دوم است. به دلیل آنکه «سوء نیت» در گفتگو از آن دسته روش‌هایی است که موجبات احساسات ناخوشایند، بی‌نتیجه ماندن گفتگو و خشم و عصبانیت را فراهم می‌آورد. همچنین معمولا راهی به سوی حل مشکل نخواهد برد.

واژگان پوچ همچون باد، بهتر است که ناگفته باقی بمانند.

هومر

یک گفتگو با حسن‌نیت، زمانی شکل می‌گیرد که هر دو طرف در جهت حل مشکلات مورد بحث تلاش کتند و صادقانه در جهت مزبور گام بردارند و قصد و نیت دیگری به جز این در کار نباشد. برای مثال، یک زوج به هنگام گفتگو در مورد انتقال زباله‌ها به خارج از خانه، ممکن است بر سر اینکه این مساله در حیطه وظایف چه کسی است و یا اینکه چگونه و چطور باید به انجام برسد باهم بحث کنند.

گفتگو با «حسن نیت» با گوش دادن دقیق، سوال کردن به موقع و نیت صادقانه به منظور همکاری و نه کنترل و وادار کردن طرف مقابل به قبول کردن موضوع یا انجام آن کار، شکل می‌گیرد.

اما یک گفتگو با «سوء نیت» ممکن است شامل عباراتی از قبیل: «تو هیچ وقت زباله‌ها رو بیرون نمی‌بری» و یا «چرا همیشه همه‌ی کارها رو من باید انجام بدم» باشد. توجه داشته باشید که ممکن است برخی عبارت‌ها و جملات حتی در مورد مساله اصلی که در اینجا موضوع «بیرون بردن زباله» است نباشد، اما با احساسات و مسایل مختلف وابسته به موضوع پیوستگی دارد و به خاطر همان «سوء نیت» بیان می‌شود. بنابراین با هر دیدگاهی، هر یک از طرفین ممکن است جریان گفتگو را به سمت گفتگو با «سوء نیت» منحرف کند.

اگر می‌خواهید در موقعیت‌های مشابه، عملکرد شما به سمت گفتگوی با «حسن نیت» باشد، باید به دو نکته مهم توجه کنید:

  1. توجه کنید راه‌هایی که برای گفتگو بر می‌گزینید بحث را به سوی سوءنیت‌ها منحرف نکند.
  2. متوجه باشید که به طرف مقابل نیز در این مورد گوشزد نمایید.

به این ترتیب می‌توانید از کشیده شدن به سمت گفتگو‌های مخرب و لجام گسیخته در امان بمانید.

یک از جالب‌ترین جنبه‌های مربوط به تاکتیک‌های گفتگو به نام (شگردهای مباحثه Conversation Cons) معروف است که در ادامه به آن خواهیم پرداخت. این شگردها مواردی هستند که شاید ما گاها به صورت ناخود‌آگاه از آنها استفاده کرده‌ایم و دلیل این امر، طبیعی بودن و معمول بودن این روش و در عین حال به علت یادگیری آنها همزمان با یادگیری زبان در کودکی است. بنابراین حتی افراد با حسن نیت نیز ممکن است روش‌های مخرب گفتگو را برگزینند به خصوص زمانی که کنترل احساسات خود را از دست می‌دهند.

» شگردهای گفتاری

شگردهای گفتاری شامل روش‌های کلامی، سوالات و یا اظهاراتی می‌گردد که با نیت مخدوش کردن بحث و پنهان کردن موضوع در جریان است و یا ممکن است موجب بروز یکی از حالت‌های آشفتگی، دست پاچگی، خجالت، ارعاب، نگرانی یا احساسات منفی و در عین حال قدرتمند دیگر در طرف مقابل شود.

حدود ۱۸ نوع از این شگردها شناسایی شده‌اند که در ادامه فقط به ذکر چند نوع آن اکتفا می‌کنیم، در حین آشنا شدن با آن‌ها حتما متعجب خواهید شد و سریعا در خواهید یافت که مردم مرتبا آنها را در مقابل شما به کار می‌برند و شاید شما در مقابل آنها متوسل به این شگردها می‌شوید.

https://arshiyan.com/blog/wp-content/uploads/2020/04/frequency-banner.gif

شگرد همدردی یا ترحم

این شگرد یعنی دست گذاشتن روی احساسات طرف مقابل به قصد برانگیخته کردن ترحم وی و در نهایت تسلیم کردن او. این روش اغلب بین کودکان متداول است اما بزرگترها نیز گاهی به آن متوسل می‌شوند به عنوان مثال می‌توان جمله زیر را ذکر کرد

«همه‌ی دوستام اجازه دارند تا دیر وقت بیرون بمونند و به همین خاطر همیشه منو دست می‌اندازند. منم می توانم ….. ؟»

اگر کودکی در خانه داشته باشید، حتما با این جملات آشنا هستید.

شگرد «اینو که همه میدونند»

وقتی کسی به عنوان دلیل سخنان خود دایم می‌گوید : «خوب اینو که همه میدونند» چه برداشتی می‌کنید؟ استفاده از این شگرد معمولا بدین معنی است که این افراد نمی‌توانند از موضع خودشان دفاع کنند و دلیلی منطقی برای آن بیاورند. بنابراین به این عبارت کاملا بی معنی متوسل می‌شوند. این رو به این منظور به کار می‌رود که باعث مرعوب نشدن طرف مقابل شود و او فکر کند چقدر نادان بوده که این نکته را نمی‌دانسته است.

این شگرد تقریبا هیچ وقت کارساز نیست اما مطمئنا باعث از کوره در رفتن طرف مقابل خواهد شد!

https://arshiyan.com/blog/wp-content/uploads/2020/04/frequency-banner.gif

 شگرد مطلب کهنه در قالب کلمات جدید

این شگرد، تقریبا یکی از مضحک‌ترین شگردهایی است که توسط افرادی به کار می‌رود که هیچ نقطه‌ی اتکایی در بحث ندارند. بنابراین سعی دارند به این صورت طرف مقابل را راضی کنند که دقیقا یک حرف مشخص و تکراری را به صورت‌های مختلف بیان کرده و وانمود کنند که دلایل جدیدی بیان کرده اند.

شگرد «اگه تو این کارو می کنی پس منم می کنم»

 این شگرد اغلب اوقات در جر و بحث‌های بین زن و شوهرها استفاده می‌شود، منطق این کار این است که چون تو کار بدی را انجام می‌دهی پس طبعا برای من هم اشکالی وجود ندارد که همان کار را با تو انجام بدهم.

مثلا «هی از من گله نکن که چرا دایم لباسام توی اتاق نشیمنه. تو هم با جورابات همین کارو می‌کنی.» اینها نمونه‌های زنده ای از شگردهای گفتاری بود. مقصود اصلی از یادگیری این نکته‌ها این است که استفاده خودتان را از این شگردها کاهش دهید و متوجه باشید که دیگران در مقابل شما به این حقه‌ها متوسل نشوند.

بهترین اقدام برای جلوگیری از تبدیل شدن گفتگوهایتان به گفتگوهای با «سوء نیت» این است که مطمئن شوید با متوسل شدن به این شگردها که به منظور منحرف کردن بحث از هدف اصلی به کار برده می شود، وارد بازی‌ نشوید که تا آخر با همین سبک جلو برود. نکتهی اصلی این است که گفتگوهایتان را به سمت حل مشکلات هدایت کنید.

https://arshiyan.com/blog/wp-content/uploads/2020/11/more-reading.png

به اشتراک گذاری